Hindistan’da Bir Türk Hükümdarı: Babür Şah

Babür İmparatorluğu diğer bir deyişle de Gürganiye Devleti’nin kurucusudur. Anne tarafından Cengiz Han, baba tarafından Emir Timur’un soyundan gelir. Babası Timur’un oğlu Ömer Şeyh Mirza’dır. Türk Tarihi’nin ilginç şahsiyetlerindendir. 

1483 yılında doğmuş daha 12 yaşında babasından miras kalan Fergana tahtına çıkmıştır. Onun tahta çıktığı dönemde Maveraünnehir büyük karışıklıklar içindedir. Bir yandan Özbek lider Şeybani Han’ın Maveraünnehir’e yaptığı akınlar diğer yandan Taşkent Moğol Han’ı Mahmud, öbür yanda ise birbirleriyle bir türlü geçinemeyen Timurlu mirzalar…

İşte Babür Şah bu dönemde ortaya çıkmıştır. Her zaman için kalbinin şehrinin Semerkant olduğunu dile getirmiştir. Bu sebeple defalarca Semerkant’ı geri almaya çalışmış 3 defa başarmış ama her seferinde Özbekler tarafından yenilgiye uğramışlardır. Bu sebeple Hindistan’a inmeye bir nevi mecbur kılınmıştır. 

Hayatındaki önemli hadiselerden biri, Özbeklere karşı Safevi hükümdarı Şah İsmail ile ittifak kurmuş olmasıdır. O dönemde Şiiliği kabul etmiştir. Bu Babür Şah açısından çok olumsuz sonuçlara yol açmış. Sünni Özbeklerin kendisine karşı cihat ilan etmesi sonucu Maveraünnehir halkının güvenini kaybetmiş, hatta kuzeni Duğlat kabileleri şefi Haydar Mirza tarafından dahi eleştirilmiştir. Bunların sonucu olarak Özbeklere yenilip Hindistan’a yollanmıştır.

Hint coğrafyasına ilk seferi 1518’de Afganistan’a olmuştur.1522’ de Kandahar’ı ele geçirdi. Buranın ele geçirilmesi artık Babür’ün buralardan atılamayacağının bir nevi göstergesiydi. Bu arada Babür Şah Özbeklere son yenilgisinden sonra Safeviler arasında hain diye anılmıştır. Bunun üzerine Babür tabi ki Şiiliği de bir tarafa bırakmıştır. Onun kaderini belirleyecek savaş tabi ki 1526’da gerçekleşen ünlü Panipat Savaşıydı.
Delhi hükümdarı İbrahim Ludi ile Panipat’ta karşılaştı. İbrahim Ludi’nin 50000 adamı ve 1000 savaş fili vardı. Babür düşmanını kışkırtacak birtakım saldırılar yapıp her defasında geri çekiliyordu. Bunun üzerine İbrahim Ludi artık dayanamayıp hücum etti. Ancak Babür’ün topçularının top atışı Delhi ordusunu durdurdu, bunun üzerine Babür’ün hücumu sonucu savaş kazanılmıştı. Artık Hind diyarının kapısı tekrar Timurlular’a açılmıştı. Bundan sonraki dört yıl içerisinde Babür gerek Maveraünnehir olsun gerek Hindistan’a olsun akınlarına devam etti ve 1530 yılında öldü. 

Devleti’ni halefleri güçlendirmeye devam etti ve 1858 yılına İngilizler Hindistan’ı ilhak edinceye kadar hüküm sürdüler.


Mehmet KAYA

Düşünceleriniz bizim için önemlidir. Yorumunuzu buraya yazabilirsiniz...

%d blogcu bunu beğendi: