-
Böyle Tarih Dersi Mersi Olmaz!
Prof. Dr. Kemal Arı bu makalesinde en temel tarihi gerçekleri dahi bilmeyen bir öğrenci kitlesiyle karşılaşmanın hayal kırıklığını paylaşıyor. Bilgi seviyesinin “sıfır” noktasına indiğini vurgulayan Arı, tarih bilinci aşılayamayan bir sistemde ne demokrasinin ne de birey olma kavramının gelişebileceğini savunuyor.
-
Girit’te Mübadele ve Ümit Gemisi
Mübedele tarihçiliğinin büyük ismi Prof. Dr. Kemal Arı yazdı: Girit’de aylarca süren o sancılı bekleşişin, “Ümit” isimli geminin hazin sonunun ve nesiller boyu dinmeyecek bir göç dramının öyküsü…
-
Epiktetos Kimdir? Kölelikten Stoacı Bilgeliğe
Epiktetos, Roma döneminin Stoacı filozofu, köle olarak doğmuş, acı ve zorluklarla büyümüş, zihnin kontrolüne odaklanmayı öğreten bir bilgedir. Hayat dersleri, kontrol edemediğimiz olaylara karşı kabullenmeyi, kendi tepkilerimizi yönetmeyi vurgular. Modern psikoloji ve BDT için ilham kaynağı olmaya devam ediyor.
-
Bağdat Pili: Gerçek mi Safsata mı?
1936’da Bağdat yakınlarında bir çömlek içinde bulunan Bağdat Pili, eski çağlarda elektrik üretiminin kanıtı olarak sunulmuştur. Ancak, bilimsel veriler ve yazılı kaynak eksikliği, bu objenin elektrik pili olduğu iddiasını sorgulatmaktadır. Uzmanlar, çömleğin muhtemelen ritüel amaçlı kullanıldığını savunmaktadır.
-
İnsanlığın Ortak Hafızası: Nuh Tufanı
Nuh Tufanı ve eski dünya sel efsaneleri Mezopotamya’dan Karadeniz’e kadar anlatılır. Karadeniz Tufanı, Mezopotamya taşkınları, hatta göktaşı etkisi bilimsel kanıtlarla destekleniyor. Peki, tufan gerçekten bölgesel mi yoksa tüm dünyayı mı sildi? Gemi Cudi Dağı’nda durdu; tarih ve bilim bu gizemi hâlâ çözmeye çalışıyor.
-
Roma’yı Diz Çöktüren Sessiz Düşman: Antoninus Vebası
MS 165’te Roma İmparatorluğu, doğudan gelen Antoninus Vebası’nı yaşadı. Galen, bu hastalığı ayrıntılı notlarla belgeleyerek tıbbı geliştirdi. Salgın, orduları ve ekonomiyi etkiledi, Roma’nın gücüne darbe vurdu. Galen’in kayıtları, insanlığın felakete karşı çaresizliğini yansıtıyor.
-
Roma’nın Filozof Kralı: Marcus Aurelius
Roma İmparatorluğu’nun zirve döneminde, Marcus Aurelius, “filozof kral” olarak anılan bir imparatordu. Stoacı felsefeye bağlı kalarak, iktidarı Lucius Verus ile paylaştı, ardından çeşitli krizlerle karşı karşıya kalan halkına yardım etti.
-
Türkçenin En Eski Yazıtı: Çoyr Yazıtı
Moğolistan’da keşfedilen Çoyr Yazıtı, Türk tarihinin en eski yazılı belgesi olarak görülmektedir. İkinci Göktürk Kağanlığı dönemine ait olan yazıt, bir siyasi vasiyetname niteliği de taşımaktadır. Türklerin İlteriş Kağan’a bağlı kalmalarını öğütler.
-
Ölümle Dans Eden Osmanlı Askerleri: Deliler
Osmanlı’nın korkusuz öncü birliği Deliler, sıra dışı kıyafetleri, psikolojik harp taktikleri ve cesaretleriyle düşmanı savaş başlamadan yıldıran efsanevi süvarilerdi. Mitolojik görünüşleri, hızlı manevraları ve destansı savaş teknikleriyle tarih sahnesinde unutulmaz bir iz bıraktılar.
-
Shakespeare’in Eserlerini Başka Birisi mi Yazdı?
Shakespeare’in eserlerini gerçekten o mu yazdı? En büyük iddialar; derin bilgiye sahip Francis Bacon, ölümü sahte olan Christopher Marlowe ve aristokrat Oxford Kontu De Vere’i işaret eder. Uç bir iddia ise onu “Şeyh-Pir” sanır. Oysa ki bu iddiaların popülerliğine rağmen, akademik tarihçiler ve edebiyat uzmanları çoğunlukla William Shakespeare’i ve gerçek bir yazar olarak görürler.
-
Podcast: Küçük Kıyamet, 1509 İstanbul Depremi
Tarihi olaylara farklı bir bakış açısıyla yaklaşan podcast serimizin 2. Bölümü yayında! Bu bölümde, 1509 İstanbul Depremi’ni yani Kıyamet-i Suğra’yı ve yarattığı derin etkiyi ele alıyoruz. İlginç bir detay: Bu podcast bölümü, Batuhan Ağaş’ın kaleme aldığı, “Küçük Kıyamet: 1509 İstanbul Depremi” isimli makaleyi temel alan, yapay zeka destekli bir anlatımla hazırlandı. Serimizin bu ikinci bölümüyle birlikte sizleri…
-
Kayıp Roanoke Kolonisi’nin Çözülemeyen Gizemi
1587’de, Sir Walter Raleigh’in vizyonerliğinde farklı kaynaklara göre sayısı değişse de 112 ila 121 İngiliz yerleşimci Roanoke Adası’na yelken açtı. Ancak, erzak sıkıntısı ve gerginlikler sonrası, lider John White dönüş yolculuğunda üç yıl kaldı. Dönünce terkedilmiş bulmuştu. “CROATOAN” yazısı, koloninin yerli kabilelerle bütünleştiğini düşündürdü. Kayıp koloni hala bir gizemdir.
-
Hitler’in İntikam Vagonu: Tek Vagon İki Teslimiyet
Compiègne Ormanı, 20. yüzyılın iki büyük savaşında önemli teslimiyet anlarına tanıklık etmiştir. 1918’de Almanya’nın yenilgisi burada bir vagonda imzalanırken, 1940’ta Hitler, aynı vagonda intikam almak amacıyla Fransa ile ateşkesi yeniden imzalamıştır. Bu olaylar, tarihsel yüzleşmelerin ve güç değişiminin sembolleridir.
-
Podcast: İngilizler Muğla Milas’ı Neden Bombaladılar?
Yepyeni podcast serimizin ilk bölümünde, 1942 yılında İngiltere’nin Muğla Milas’ı bombalamasının siyasi nedenleri ve bölge halkı üzerindeki etkileri ele alınıyor. Yapay zeka destekli anlatımla, döneme ait belgeler ve halk anlatıları kullanılarak toplumsal hafıza üzerinde duruluyor. Tarihin izinde etkileyici bir yolculuğa davet ediliyor.
-
Roma’nın Kuruluşu: Efsane ve Tarih
Roma’nın doğuşu, Romulus ve Remus’un mitolojik hikayesi etrafında şekillenir. İkizlerin tanrısoylu kökenleri, Roma’nın güç, disiplin ve fetih anlayışını oluşturur. Kurucu cinayet, bireyin devlet için feda edilebilmesi fikrini sembolize ederken, antik tarihçiler bu efsaneyi Roma’nın kimlik inşasında kullanmıştır.
-
1815 Tambora Patlaması ve Yazsız Yıl
Patlama o kadar güçlüydü ki, 1.400 metre yüksekliğindeki dağın zirvesi tamamen uçtu. 800 km öteden duyulan patlama sesi, insanları “top ateşi zannettik” dedirtecek kadar gürültülüydü. Tsunamiler kıyıları vurdu, volkanik küller güneşi kararttı.